Nội dung chính
Loét dạ dày ở trẻ có thể xuất hiện dưới dạng những cơn đau âm ỉ, dễ bị phụ huynh xem nhẹ, nhưng nếu không được chẩn đoán và điều trị kịp thời, bệnh có thể tiến triển thành biến chứng nguy hiểm.
Loét dạ dày ở trẻ – Khi nào nên lo lắng?
Câu chuyện thực tế: Bé 10 tuổi tại TP.HCM
Gần đây Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh đã tiếp nhận nhiều ca bệnh nhi được chẩn đoán loét dạ dày. Một trong số đó là bé Trung (10 tuổi, TP.HCM) – người luôn than phiền đau bụng âm ỉ, ợ hơi và ợ chua suốt một tháng mà không được điều trị. Khi khám sức khỏe định kỳ, bác sĩ phát hiện vết loét dạ dày sâu qua nội soi.
Gia đình bé cho biết cơn đau thường xuất hiện khi bụng đói hoặc ngay sau bữa ăn, và tăng lên vào ban đêm, khiến họ nghĩ rằng chỉ là “bụng yếu”. Khi bác sĩ ấn vào vùng trên rốn, bé kêu đau và phản ứng khó chịu, dẫn đến nghi ngờ loét dạ dày.
Nguyên nhân phổ biến và yếu tố nguy cơ
- Vi khuẩn Helicobacter pylori (HP) – là nguyên nhân chính gây viêm và loét dạ dày.
- Sử dụng kéo dài các loại thuốc giảm đau, kháng viêm không steroid (NSAID).
- Thói quen ăn uống không lành mạnh: thực phẩm quá chua, cay, đồ chiên rán, đồ uống có ga, sôcôla.
- Thời gian ăn không cố định, ăn nhanh, ăn trong khi xem TV hoặc chơi điện thoại.
- Stress và áp lực tâm lý ở trẻ.
Triệu chứng cần chú ý
- Đau rát hoặc âm ỉ ở vùng thượng vị (trên rốn), thường nặng hơn khi bụng đói hoặc sau bữa ăn.
- Ợ hơi, ợ chua, buồn nôn hoặc nôn.
- Chướng bụng, khó tiêu, cảm giác đầy hơi.
- Biếng ăn, sụt cân, thậm chí xuất hiện phân đen (do chảy máu tiêu hoá).
- Thiếu máu nhẹ do chảy máu kéo dài – có thể phát hiện qua xét nghiệm máu.
Phương pháp chẩn đoán và điều trị
Đối với trẻ, bác sĩ thường bắt đầu bằng xét nghiệm máu để kiểm tra chỉ số hồng cầu và các dấu hiệu viêm. Nếu có nghi ngờ, nội soi dạ dày sẽ được thực hiện để xác định vị trí và mức độ loét.
Sau khi xác định, phác đồ điều trị thường bao gồm:
- Thuốc ức chế bơm proton (PPI) hoặc thuốc kháng axit để giảm độ pH dạ dày.
- Thuốc bảo vệ niêm mạc dạ dày (misoprostol, sucralfate) giúp vết loét lành nhanh hơn.
- Thuốc kháng sinh nếu phát hiện H. pylori.
- Thuốc cầm máu và giảm đau khi cần.
Quá trình dùng thuốc kéo dài từ 4‑8 tuần, trong thời gian này trẻ cần tuân thủ chế độ ăn uống và tái khám nội soi để xác nhận vết loét đã lành hoàn toàn.
Chế độ ăn và lối sống hỗ trợ hồi phục
- Ăn nhiều bữa nhỏ, tránh để dạ dày trống quá lâu.
- Chọn thực phẩm mềm, dễ tiêu: cháo, súp, bánh mì nướng không bơ.
- Bổ sung rau xanh, tinh bột phức hợp (gạo lứt, khoai lang) để cung cấp năng lượng và chất xơ.
- Tránh các thực phẩm gây kích ứng: cam, chanh, xoài chua, dưa muối, đồ cay nóng, chiên rán, nước ngọt có ga.
- Uống đủ nước, không để trẻ ăn quá nhanh hoặc ăn trong khi xem TV.
Phòng ngừa loét dạ dày cho trẻ
- Thực hiện khám sức khỏe định kỳ để phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường.
- Duy trì thói quen ăn uống hợp lý, giờ ăn cố định và không bỏ bữa.
- Hạn chế việc sử dụng thuốc NSAID không cần thiết.
- Giáo dục trẻ về tầm quan trọng việc báo cáo các cơn đau bụng, dù chỉ nhẹ.
- Kiểm tra và điều trị H. pylori nếu có kết quả dương tính.
“Ở trẻ nhỏ, các bệnh lý thường biểu hiện mơ hồ, việc mô tả dấu hiệu chưa chính xác dễ dẫn đến chẩn đoán sai. Kiểm tra sức khỏe định kỳ giúp phát hiện loét dạ dày và các bệnh tiềm ẩn trước khi xuất hiện triệu chứng nghiêm trọng,” bác sĩ Lộc nhấn mạnh.
Hãy luôn chú ý đến những dấu hiệu bất thường của con bạn và không ngần ngại đưa trẻ đến cơ sở y tế để được khám và điều trị kịp thời.