Nội dung chính
Đặt phòng qua các nền tảng du lịch trực tuyến (OTA) ngày càng phổ biến, nhưng không ít du khách vẫn gặp phải tình trạng phòng bị hủy đột ngột.
Nguyên nhân chính gây hủy phòng qua OTA
Chuyên gia du lịch đồng ý rằng sự cố hủy phòng không phải do lỗi của các nền tảng như Booking, Agoda hay Airbnb mà xuất phát từ quy trình quản lý thủ công và mức độ chuyên nghiệp của các cơ sở lưu trú nhỏ. Khi một khách sạn chưa áp dụng hệ thống quản trị tồn phòng đồng bộ, dữ liệu cập nhật chậm khiến OTA hiển thị phòng vẫn còn, trong khi thực tế phòng đã được bán qua kênh khác.
Quản lý tồn phòng lạc hậu
Ở nhiều khu vực miền núi (ví dụ Hà Giang, Tuyên Quang) hoặc các homestay boutique, chủ sở hữu vẫn dựa vào sổ tay giấy hoặc bảng Excel để ghi nhận đặt chỗ. Điều này dẫn đến over‑booking có chủ ý – giữ lại một số phòng để bán ở mức giá cao hơn vào phút chót.
Thiếu hợp đồng ràng buộc với OTA
Một số khách sạn đã ngừng hợp tác với OTA nhưng không khóa phòng trên hệ thống, hoặc bán phòng đồng thời qua nhiều đại lý B2B. Khi dữ liệu không đồng nhất, OTA sẽ nhận được yêu cầu đặt nhưng khách sạn không có phòng thực tế, gây ra lỗi “không nhận được booking”.
Rủi ro thực tế mà du khách gặp phải
Trong khoảng 90% chuyến đi nước ngoài, các blogger như Phan Thế Anh luôn ưu tiên OTA vì tính tiện lợi. Tuy nhiên, khi đặt ở các khách sạn nhỏ tại Việt Nam, họ thường nhận được thông báo “phòng đã hết” ngay sau khi thanh toán. Các trường hợp điển hình:
- Du khách ở Phú Quốc bị hủy phòng khi đến nơi, vì khách sạn đã bán phòng qua kênh khác.
- Ở Hà Giang, nhiều cơ sở khuyến cáo du khách hạn chế đặt qua ứng dụng để tránh “bùng phòng”.
Cách du khách giảm thiểu rủi ro khi đặt OTA
1. Kiểm tra đánh giá mới nhất: Nếu một khách sạn chưa có đánh giá trong 6‑12 tháng, khả năng không đồng bộ dữ liệu tăng.
2. Ưu tiên phòng có chính sách hủy miễn phí: Khi có vấn đề, bạn có thể hủy và đặt lại ở nền tảng khác mà không mất phí.
3. Sử dụng tài khoản thành viên để nhận ưu đãi riêng, tích điểm và nhận email xác nhận ngay.
4. Liên hệ trực tiếp với khách sạn qua OTA (tin nhắn trong app) hoặc email để xác nhận đặt trước ngày đến.
5. So sánh ít nhất 2‑3 OTA (Booking, Agoda, Airbnb) vì mỗi nền tảng có chính sách và mức phí khác nhau.
Tương lai và xu hướng của OTA tại Việt Nam
Theo đại diện Best Price, OTA ở Việt Nam bùng nổ từ 2015‑2016 và tăng mạnh sau Covid‑19 nhờ số hoá hành vi tiêu dùng. Ưu điểm:
- Giúp khách sạn nhỏ mở rộng thị trường mà không tốn chi phí marketing.
- Minh bạch hoá giá phòng, cho du khách so sánh nhanh.
Nhược điểm:
- Phụ thuộc quá mức vào OTA làm giảm khả năng kiểm soát giá và biên lợi nhuận.
- Hoa hồng trung gian có thể ăn mòn lợi nhuận, đặc biệt với các homestay.
Giải pháp lâu dài là đầu tư vào hệ thống quản lý tồn phòng (PMS) đồng bộ và xây dựng kênh bán trực tiếp (website, fanpage chính thống) để cân bằng giữa OTA và bán trực tiếp.
Như ông Bùi Thanh Tú (Best Price) nhấn mạnh, “OTA và đại lý du lịch không cần tranh nhau, mỗi bên có vai trò phục vụ nhóm khách khác nhau.”
Tú Nguyễn